ادبیات عامیانه
امیرارسلان پسر ملکشاه رومی با پشت سر گذاشتن ماجراهایی، در خانه ی خواجه نعمان مصری بزرگ میشود. سپس به فرخلقا دختر پطرس شاهفرنگی دل می بندد. او با دلاوریها و شجاعت بسیار بر همه ی مشکلات چیره می شود و بالاخره به خواستهاش میرسد.
بررسی روش علمی تجزیه و تحلیل قصه های عامیانه از سوی آدرین بول ون که ۱۳۰ قصه ی عامیانه ی مردم خراسان را گردآوری و به زبان فرانسه ترجمه کرده است. همراه با توضیحات درباره ی گونه های فولکلور و نمونه هایی در هر زمینه.
توجه و تحقیق در فرهنگ توده، بررسی زندگی مادی، معنوی و اجتماعی و هنرشناسی به عنوان بخشی از زندگی معنوی که به ادبیات توده (مثل ها ، متلک ها ، معماها ، نغزها ، ترانه ها و قصه ها ..... ) اشاره دارد.
بررسی اهمیت ادبیات فولکلور ایران در بازآفرینی کتاب های ارزشمند برای کودکان و اشاره به صادق هدایت که جزو اولین کسانی است که در آقاموشه و شنگول و منگول، به این روش کار کرده است.
نقد و بررسی کتاب « کی از همه پر زورتره » افسانه ای قدیمی، بازآفرینی شده توسط محمود مشرف آزاد تهرانی، بررسی ادبیات فولکلوریک و رابطه ی آن با ادبیات کودکان.
امیرارسلان با دیدن تصویری از فرخ لقا، دختر پطرس شاه، رهسپار فرنگ می شود. شمس وزیر و قمر وزیر موضوع را به پطرس شاه خبر می دهند. پطرس شاه هم دستور می دهد که تصویر ارسلان را به دروازه ی شهر آویزان کنند تا هر کس او را دید دستگیر کند و بیاورد تا او را…
آشنایی با تاریخچه تاسیس مجلس مشورتی معارف، و صورت جلسه اول تا دهم و صورت نطق های این مجلس درباره: ۱-تربیت نسوان ۲- تربیت بدنی و پیش آهنگی ۳-جمع آوری افسانه ها،ترانه ها ،روایات وداستان های ملی ،تاسیس موزه انسان شناسی ۴- عتیقات ۵-کتابخابخانه ها،طبع…
تقسیم بندی آثار باقی مانده از هر تمدن، به دو نوع عالی و عامی. علاوه بر آثار با ارزش عالی ادبی، توجه به آثار عامیانه برای پی بردن به تمام ویژگی های هر تمدن لازم است. در ادامه به تقسیم بندی هایی که ممکن است بر روی ضرب المثل ها انجام داد، شباهت بین ضرب…
معرفی متل های ایرانی به عنوان یکی از ارزشمندترین نمونه های نثر فارسی و اشاره به توجه جهانی به متل ها و قصه های عامیانه ی تمام فرهنگ ها. سپس اطلاعاتی درباره ی موضوع و سبک متل ها ارائه شده و شیوه ی گردآوری آن ها را توضیح داده است. در پایان دو قصه ی…
زن و شوهری بودند که یک دختر و پسر داشتند. بعد از مدتی زن از دنیا رفت و مرد، زن دیگری به خانه آورد. زن پدر با نقشه ای که ریخت، پدر را را وادار به کشتن پسرش کرد و سر پسر را بار گذاشت تا بپزد. خواهر که از ماجرا با خبر شد، از مالاباجی مکتب کمک خواست.…
بررسی و تحلیل شخصیت زن در داستان های عامیانه و سپس در داستان های معاصر و مقایسه ی آن ها با یکدیگر.
(۲۰۰ قصه ی بررسی شده در این تحقیق همان قصه های بررسی شده در تحقیقی است که پیش از این در شماره ی اول، دوره ی دوم فصلنامه ی کانون با عنوان بررسی محتوای…
بررسی و تحلیل محتوای ۲۰۰ قصه ی عامیانه ی ایرانی، از دیدگاه شخصیت ها، درونمایه و پیامها و تطبیق آن ها با شرایط زندگی و دریافت طرز تفکر و اعتقادات مردم در زمان شکل گرفتن قصه ها. در پایان راهنمایی هایی درباره ی چگونگی استفاده از این ادبیات در زمان حال…
بررسی محتوای ۲۰۰ داستان عامیانه ی ایرانی و ۱۰۹ قصه ی ویژه ی کودکان و نوجوانان از نویسندگان معاصر و بیرون آورن پیام ها و موضوع های تمام این دستان ها و دسته بندی آن ها. روش کار و تحلیل یافته های پژوهش و نیز جدول آماری نوع پیام که پنج پیام را دربرمی…
دم آقا موشه به جاروگیر می کند و کنده می شود. آقا موشه نزد پینه دوز می رود تا دمش را بدوزد. پینه دوز نخ ندارد و او را پیش جولای می فرستد. آقا موشه مجبور می شود برای به دست آوردن دمش تقاضای دیگران را نیز برآورده سازد. اما سرانجام نخ را به دست می آورد…
شاهزادهی جوان عاشق دختر نارنج و ترنج است. پیرزنی به او می گوید برای رسیدن به دختر نارنج و ترنج باید کفش و عصای آهنی بردارد و آنقدر برود تا کفش آهنی ساییده شود. شاهزاده به گفته ی پیرزن عمل می کند تا به باغی می رسد. نارنج را از درخت می کند و می…
گنجشک کوچولو روی درخت نارون زندگی می کند. یک روز تصمیم می گیرد خانه ی خود را ترک کند. در راه به باغی می رسد. در باغ روی بوته ی گل سرخی می نشیند، اما خار گل سرخ به پاى گنجشک فرو می رود. گل سرخ به گنجشک می گوید با این خار می تواند هرچه که بخواهد با…
اشاره به حجم گسترده ی ادبیات عامیانه در ایران و لزوم بازنویسی و ارائه ی آن به کودکان و نوجوانان این سرزمین. نیز تأیید سودمندی ترجمه ی آثار ادبی دیگر کشورها برای کودکان و نوجوانان به شرط گزینش درست و دقیق آن ها.
فرخ پسر مرد ثروتمندی بود. پدر فرخ برای او دکانی خرید تا او در آن دکان جواهر فروشی کند. روزی دختر پادشاه که فرخنده بانو نام داشت، فرخ دید و هر دو عاشق هم شدند. دختر به بهانه ای به دکان فرخ آمد و هر دو از عشق به یکدیگر گفتند. فرخنده بانو نشانه هایی از…
تلخون نام هفتمین دختر مرد تاجر بود. او به شش خواهر خود که خوشگذران بودند، هیچ شباهتی نداشت. روزی مرد تاجر به شهر رفته بود و آنجا توانست چیزهایی را که شش دختر اولش خواسته بودند، بخرد ولی هر قدر جست و جو کرد نتوانست در شهر دل و جگری پیدا کند تا خواسته…
ملک محمد، پسر پادشاه و ملک جمشید، پسر وزیر مسلمان او، دوستان خوبی بودند. وقتی ملک محمد به تخت پادشاهی نشست، ملک جمشید را وزیر خود کرد. وزیر دیگر شاه که فردی یهودی بود، می ترسید که شاه به وسوسه ی ملک جمشید او را از کار برکنار کند. به این دلیل بر ضد…
بررسی داستان های عامیانه ی فارسی از دیدگاه های گوناگون، شامل: قهرمان های این داستان ها، تیپ های محبوب و منفور، زنان و تأثیر حضور آن ها، منابع و مآخذ داستان های عامیانه، نقاط ضعف داستان هاو تعداد آن ها. در پایان نیز به سودمندی ها و نتایج به دست آمده…
مردی که زنش از او گوشت آدمیزاد خواسته بود، پسرش را کشت و گوشتش را برای زنش آورد. زن هم با آن گوشت، کوفته درست کرد و به دخترش هم داد. دختر سهم برادرش را برداشت و رفت دنبال او تا سهمش را بدهد. توی راه کوفته تبدیل به گنجشکی شد و رفت پیش پدر و توی دهان…
انواع افسانه ها در ادبیات عامیانه ی آذربایجان و بررسی قهرمانان و شخصیت های افسانه های آذربایجانی همچون کچل، وزیر، دیو، روباه و گرگ.
انواع افسانه ها در ادبیات عامیانه ی آذربایجان و بررسی قهرمانان و شخصیت های افسانه های آذربایجانی همچون کچل، وزیر، دیو، روباه و گرگ.
اشاره به نقش مردم در پدید آوردن فرهنگ عامیانه (فولکلور) و تأثیر آن بر شعر، موسیقی، داستان و ... که همواره از فرهنگ عامیانه تغذیه کرده اند، و مختصری درباره ی گنجینه ی فولکلور آذربایجان در حوزه ی قصه، داستان و شعر.
بررسی و نقدی درباره ی کتاب "سازمین سؤزو" که سه منظومه ی اثر ب. ق. سهند است و از سوی انتشارات شمس در تبریز منتشر شده است. اشاره به نکات مثبت آن، بررسی منبع اولیه ی اثر، نقش مردم در پدید آوردن فرهنگ عامیانه (فولکلور) و تأثیر آن بر شعر، موسیقی، داستان…
مجموعه ی ۱۰ داستان، شامل: گل بومادران؛ مرد ماهیگیر؛ سه عاشق؛ و... همراه با ۴۹ روایت مختلف از قصه های ایرانی و ۳ مقاله از گردآورنده درباره ی مجموعه قصه های ایرانی ، گنجینه ی فرهنگ مردم و وضعیت زبان فارسی ، ادبیات شفاهی و نقش مادران در حفظ آداب و رسوم…
مجموعه ی ۱۰ داستان در ۴۹ روایت، شامل: آخروس؛ آکچل؛ آوچی محمد؛ و.... (چکیده بر اساس بخش دوم جلد یک است)
مجموعه ی ۲۷ داستان، شامل: آبی بی! دلم میخواد را بیری؛ پسر تاجر و کوسه؛ پسر شاه پریان؛ و...به همراه ۷۰ روایت مختلف از قصه ها و دو نقد از مجموعه قصه های ایرانی نوشته ی محمدعلی جمالزاده و د. س. کامیساروف ایران شناس روسی.
آشنایی با مجموعه ی جشن ها، سرگرمی ها، نمایش ها و قصههای شب چله و شب نشینى های زمستانى در استان هاى آذربایجان و همدان.
دختر حاکم دچار یک بیماری شده بود و همواره فریاد می زد که من گاو هستم، مرا بکشید. هیچ پزشکی نمی توانست او را درمان کند. روزی بازرگانی به حاکم گفت که در کشوری دیگر مردی به نام "بوعلی" زندگی می کند که حکیم بزرگی است. و قول داد او را برای درمان دختر…
گنجشکی یک پنبه دانه پیدا کرد. از کشاورز و نخ تاب و بافنده کمک گرفت تا از آن پنبه دانه پارچه اش بافته شد. گنجشک دستمزد آن ها را که نصف محصول کار هر کدام شان بود داد. ولی وقتی پارچه را به رنگرز و خیاط داد، دلش نیامد که سهم آن ها را بدهد و همه اش را…
ملای مکتب داری که راستگو و درستکار نبود، در مکتب خانه ای به بچه ها درس می داد. شاگردان او که در خانه از پدر و مادرشان راستی و درستی را آموخته بودند، تصمیم گرفتند در فرصتی مناسب به ملا درسی بدهند. روزی ملا از دو نفر از شاگردانش خواست تا سینی ای را که…
پدر خاله سوسکه از او مىخواهد تا به همدان برود، شاید عمو رمضان که مرد پولدارى است با او ازدواج کند. در راه، قصاب، آهنگر، پنبه زن و بقال از خاله سوسکه خواستگارى مىکنند، اما خاله سوسکه نمی پذیرد. تا سرانجام، آقا موشه را مىبیند و به خواستگارى او پاسخ…
متن سخنرانی محمد جعفر محجوب در تالار دانشسرای عالی به مناسبت هفته ی کتاب و به دعوت شورای کتاب کودک با موضوع " نحوه استفاده از منابع ادب ایران" (اعم از ادب رسمی و ادب عوام) برای نوشتن کتاب های کودکان.
طوقى در صحرا یک غوزه پیدا مى کند.آن را پیش جولا مى برد تا نخ بریسد، بعد نخ را نزد پارچه باف، رنگرز و بالاخره خیاط می برد تا برایش قبا بدوزد.
حسن خان تصمیم می گیرد به مهمان خود اسبی پیشکش کند. مهتر او، علی، دو کره اسب برای مهمان خان می آورد. اما خان آن ها را نمی پسندد و سخن علی را که می گوید بهتر از این دو کره، در طویله ی خان اسبی نیست، باور نمی کند. علی به چشم خود دیده است که دو اسب از…
دختر پادشاه و کچل کفتر باز عاشق هم هستند، اما چون کچل می داند که دختر پادشاه را به او نمی دهند، هیچ وقت از عشق خود به دختر پادشاه حرف نمی زند. روزی دختر پادشاه راز عشق خود را به پدرمی گوید. شاه که بسیار خشمگین شده است دستور می دهد کبوتر های کچل را…
مجموعه ی ۶ داستان، شامل: پسرک لبو فروش؛ سرگذشت دانه برف؛پیرزن و جوجه طلایىاش؛ و.... همراه با مقدمه ای درباره ى افسانه های قدیمی و کتاب دده قورقود.
هفت برادر براى آوردن آب برای خواهر تازه به دنیا آمده شان سر چشمه می روند. پسرها براى زودتر رسیدن از یکدیگر در آوردن آب، با هم درگیر می شوند و کوزه های شان می شکند. پدرشان آن ها را نفرین می کند و پسران به شکل هفت کلاغ درمی آیند. وقتی دخترک به سن…
پسرهاى عمو صحرا هر روز پس از کار به کنار دریا می روند تا دخترهاى ننه دریا را ببینند و از آن ها بخواهند سرسبزى و روشنى و گرمى را به روستاىشان ببرند. آن ها به دنبال خورشیدند. دختران ننه دریا هم دل شان مىخواهد پیش آن ها بروند. ولى ننه دریا که نمى…
مادری دو دختر دارد، یک دختر زیبا ولى تن پرور و بى هنر و دیگرى زشت و سیاه چرده ولى پرکار و هنرمند و مهربان، مادر، دختر زیبا را بسیار دوست دارد و انجام تمام کارها را به دختر زشت مى سپارد. روزی دوک دختر زشت به چاه می افتد. مادرش او را مجبور می کند به…
متن سخنرانی دکتر محجوب در دانشکده ی ادبیات و علوم انسانی به تاریخ ۲۳ بهمن ۱۳۴۵ درباره ی ویژگی های هنر و ادبیات عامیانه در ایران و نقش آن ها در آگاهی از زندگانی مردم در گذشته و حال و ضرورت ثبت صحیح این میراث فرهنگی، با اشاره ای گذرا به فعالیت های…
بخشی از کتاب کوچه که بازی "عمو زنجیر باف" یا "استاد کرباسباف" با دو اجرای تهرانی و مشهدی روایت شدهاست.