موزه فرهنگ کودکی
<p><a href="http://koodaki.org">موسسه پژوهشی تاریخ ادبیات کودکان</a> شمار زیادی اسباب بازی، زیست افزارها و افزارهای آموزشی و فرهنگی کودکان را برای راه اندازی "<strong>موزه فرهنگ کودکی</strong>" گردآوری کرده است. با گذشت نزدیک به یک دهه تلاش و کوشش برای رسیدن به این هدف، موسسه از ابتدای سال ۱۳۸۹ طرح آماده سازی موزه مجازی را برای پیوند با جامعه دوستدار فرهنگ کودکی در دستور کار قرار داد تا شاید جامعه ایران گامی دیگر به راه اندازی موزه واقعی کودکان نزدیک تر شود. از این رو با تهیه شناسنامه کامل برای همه اشیاء و اسناد موزه ای آن ها را در ۲۱ آبان ۱۳۹۱ از راه دنیای مجازی در برابر دیدگان همگان نهاده است، با این امید که ارزش آثار و اشیای مربوط به دنیای کودکی دانسته شود و آن ها که می خواهند این آثار و منابع به درستی نگه داری شود، همراه ما شوند تا در پیوند با هم روزگاری در آینده بسیار نزدیک موزه واقعی کودکان در ایران زمین پایه گذاری شود.</p>
<p><strong>نشانی:</strong><br />
<a href="http://iranak.org/muse">http://iranak.org/muse</a></p>
سه عدد دمپایی بسیار کوچک دست ساز که از تلق، کاموای قرمز، مقوا و پارچه درست شده اند.
سه ماهی تابه قرمز در اندازه های کوچک، بزرگ و متوسط که از جنس پلاستیک ساخته شده است.
جاروی فلزی قرمز همراه با خاک انداز چوبی که در وسط آن تصویر کارتونی دختری در حال راندن کالسکه، چاپ شده است.
اتوی ظریف به رنگ نقره ای با کف خاکستری و دسته ای مشکی که از جنس پلاستیک است. سیم آن فنری سفید از جنس پلاستیک است که به یک بادکش پلاستیکی وصل شده است. باد کش نقش دو شاخه را دارد و به سطوح دلخواه چسبانده می شود.
گاز فردار فلزی سفید رنگ سه شعله که در فر باز و بسته می شود. تصویر یک مرغ بر روی فر نقش بسته است. پنج دکمه قرمز پلاستیکی نیز در جلوی گاز قرار دارد.
سرویس مبلمان شامل: بوفه ای کرم رنگ با سه کشوی قرمز متحرک، میز سفید با طرح مرمر و سه صندلی با رنگ های قرمز و قهوه ای است. زیر میز و صندلی و پشت بوفه چسب دارد که احتمالا به جایی مانند خانه عروسکی وصل می شده است.
اتوهای چدنی زغالی با رشد صنعت برق و تولید وسایل خانگی برقی کنار گذاشته شدند. با کنار گذاشته شدند این اتوها از وسایل خانگی بزرگسالان، اتوهای زغالی مینیاتوری نیز از اسباب بازی های خاله جان بازی دختران خردسال حذف شد و این اتوها بعدها بیشتر جنبه تزیینی…
سماورهای کوچک یکی از مهمترین وسایل خاله بازی کودکان درایران به شمار می رود. این سماور فلزی با نفت کار می کند. دارای مخزن واقعی نفت و آب است و همانند یک سماور واقعی قابل استفاده بوده است.
مجموعه ای از سرویس چای که شامل: سماوری با طرح بته جقه، سینی، پارچ آب، قوری و جام سماوراست. دسته های سماوراز جنس چوب و بدنه و دیگر ظروف فلزی هستند.
سرویس چای از جنس فلز بوده که شامل: سماور، سینی، قوری و جام سماوراست. تمام مجموعه قلمزنی شده است. دسته های سماور چوبی است .
سماور برقی با مارک اورانوس که با برق دویست و بیست ولت کار می کند. بر روی بدنه سماور عبارت ORANUS نوشته شده است.
دو پارچ و یک قوری کوچک چینی با طرح هایی از گل که احتمالا جزو مجموعه ای از سرویس چای بوده اند.
قوری چینی مینیاتوری که طرح هایی از گل بر روی آن چاپ شده است. در قوری با نخ به بدنه وصل شده است.
کاسه قرمز فلزی که احتمالا متعلق به سرویس آشپزخانه بوده است. تصویر کارتونی یک اسب آبی بر روی آن وجود دارد.
ماهی تابه فلزی به رنگ قرمز و با دسته ای جنس پلاستیک که تصویر کارتونی یک خروس، عدد هفت انگلیسی و یک نت موسیقی در میان آن چاپ شده است.
سرویس فلزی ظروف آشپزخانه که شامل سینی، بشقاب، دو زیر دستی و یک کاسه کوچک قرمزاست که تصویر کارتونی کودکی که عدد پنج رادر دست دارد، بر روی آنها چاپ شده است.
مجموعه ای مینیاتوری از ظروف آشپزخانه شامل ماهی تابه، قابلمه، بشقاب و کاسه به رنگ قرمز که طرح یک سگ با پیراهن قرمز بر روی آن چاپ شده است.
مجموعه ای از ظروف اشپزخانه که شامل ماهی تابه دسته دار، قابلمه و کاسه ای به رنگ قرمزاست که تصویر دختری با کارد و چنگال بر روی آنها وجود دارد.
سینی فلزی به رنگ قرمز و سفید که تصویر سگ و گربه و دو پرنده کارتونی بر روی آن وجود دارد. احتمالا این سینی قسمتی از یک مجموعه ظرف های مینیاتوری آشپزخانه بوده است.
یک موشک آپولو 11 به رنگ قرمز و سفید است که سه چرخ در قسمت زیر آن قرار دارد و دارای یک اهرم فلزی در زیر موشک است.
ساخت وسایل خانه مینیاتوری برای خاله بازی دختران از گذشته مرسوم بود. این نوع اسباب بازی ها بر اساس وسایل زندگی بزرگسالان توسط صنعتگران حرفه ایی و گاه حتی نوجوانانی که دستی بر ابزار نجاری، حلبی سازی و آهنگری داشتند ساخته می شدند. این مجموعه شامل: دو…
کمد چوبی دو در که در وسط یک آیینه دارد. درها باز و بسته می شوند و داخل کمد طبقه بندی شده است.
جا کفشی مینیاتوری چوبی که در آن باز و بسته می شود. در سمت راست گنجه آینه ای نصب شده است.
هواپیمای آموزشی تک ملخه کوکی است که سه چرخ در زیر دارد. رنگ این هواپیما آبی است و عکس سیاره و ستاره های زرد و سفید روی آن چسبانده شده است. بدنه هواپیما از جنس فلز و چرخ ها ی آن پلاستیکی است.
ماشین جیپ سبز ارتشی دودر با واگن که علامت بیلی در پشت واگن نقش بسته و چهار چراغ روی سقف وطرح زرد و سفید وشماره روی کاپوت جلو دیده می شود.ماشین گارد مشکی در پشت و جلو دارد.
ماشین ون سبز ارتشی پنج در با طرح قرمز و زرد و سفید روی سقف و کاپوت جلو. ماشین گارد دارد.
ماشین مشکی چهار در با شماره 1 که روی سقف و کاپوت نوارهای آبی دارد. روی کاپوت SAFETY نوشته شده است.
ماشین مشکی کورسی دودر با شیشه های سیاه و طرح نیم خورشید که روی سقف و کاپوت نقش بسته و دو سوی جلوی ماشین WHEEL نوشته شده است.
ماشین جیپ آبی دو درکه شیشه های مشکی با علامت بیل در واگن وچهار چراغ روی سقف وآرم قرمز روی کاپوت جلو و گارد مشکی دارد.
سیتروئن یا ژیان دایان در عقب آن باز می شود. این ماشین ساخت کشور انگلیس است و در سال های 1946 تا 1990 بسیار مورد توجه مردم قرار داشته است.
ماشین مسابقه به شماره 27 ،LOTUS FORD که یک راننده هم داخل آن نشسته است. بدن راننده فلزی و بقیه قسمت های آن پلاستیکی است. زیر ماشین دو چرخ کمکی دیگر هم دارد.
ماشین مسابقه پلاستیکی که فنر دارد و چرخ های عقب آن بزرگ تر از چرخ های جلو است . 4 باتری می خورد و یک کنترل هست که شاید متعلق به این ماشین باشد.
دو ماشین مسابقه روی جاده ای که سر هم می شود حرکت می کنند. این جاده مسابقه شامل چهار ریل صاف، دوازده ریل منحنی، یازده نگهدارنده سفید کنار جاده، چهار نگه دارنده ریل و دو نگهدارنده کنار پل است. پسیت یک خط پایان دارد و دارای دو ماشین آبی و قرمز بوده که…
ماشین آتش نشانی که سقف و پنجره های سفید و آژیر قرمزی روی سقف دارد. بدنه و سرنشین آن فلزی است و شیشه، فرمان و چراغ های آن پلاستیکی. دستگاه کنترل از راه دور دارد که با دو سیم زرد رنگ 104 سانیتمتری به ماشین متصل است. داخل کنترل دو باتری می خورد که از…
ماشین فلزی کورسی به رنگ قرمز متالیک با دو سرنشین فلزی که فقط سر و گردن دارند. روی آن شماره "یک" زده شده است و روی پلاک ماشین نوشته شده MF763.
ماشین مسابقه باگی (buggie) فلزی به رنگ قرمز است که راننده، چرخ ها و موتور پشت ماشین از جنس پلاستیک سخت است. با کشیده شدن ماشین به عقب انرژی درآن جمع شده و با رها کردنش به سرعت به سمت جلو حرکت می کند.
ماشین لیموزین کلاسیک قدیمی به رنگ قرمز که از جنس فلز است و فرمان، چراغ ها و راننده آن پلاستیکی هستند. سه باتری یک و نیم ولتی می خورد که دو تای آن ها در ماشین موجود است.
قایق فلزی از جنس حلبی که منبع سوخت دارد. این قایق ها به قایق نفتی یا قایق پت پتی معروف بودند. علت این نامگذاری این بود که با ریختن نفت در منبع آن که فتیله ای برای روشن کردن نیز داشت، قایق با صدایی شبیه به پت پت شروع به حرکت…
ماشین مسابقه فراری مدل آرورا پلاستیکی، شماره 18 با علامت ماشین های فراری. این ماشین با 6 باتری متوسط و یک باتری کتابی به وسیله یک دکمه خاموش و روشن حرکت می کند. این ماشین با سیستم بیسیم کار می کرده است.
ماشین لوتوس کورسی مسابقه شماره 78 به رنگ های یشمی و زرد که از جنس فلز و پلاستیک است. این ماشین با سه باتری یک و نیم ولتی حرکت می کرده است. داخل آن یک نقشه کاغذی برای تغییر سرعت وجود دارد. این ماشین ساخت ژاپن و دارای جعبه است.
لوکوموتیو پلاستیکی که با باتری کار می کند. بدنه لوکوموتیو با رنگ های قرمز و طلایی رنگ آمیزی شده است. سه باتری منبع انرژی قطار است. در زیر لوکوموتیو چرخی تعبیه شده که جهت حرکت آن را تغییر می دهد.
سیلور مانتین سریع سیر نام لوکوموتیو فلزی است که منبع انرژی آن سه باتری یک و نیم ولتی است. چرخ ها و چراغ های این لوکوموتیو تزیینی هستند که بر روی بدنه نقاشی شده اند. حرکت جالب این لوکوموتیو به خاطر وجود چرخ ژیروسکوپی است که در زیر آن تعبیه شده است.…
واگن چوبی رنگ شده متعلق به کارخانه آمریکایی شکلات سازی که با عنوان SEES CANDIES شناخته می شود. بدنه واگن به رنگ سبز است نام کارخانه بر روی یک برچسب قرمز بر بدنه آن متصل شده است. واگن هشت چرخ و یک دود کش دارد. درون واگن پر از شکلات…
ساعد بند مخصوص تمرین تیر و کمان است که برای محافظت از ساعد در هنگام بازی پوشده می شود.
توپ جنگی از جنس پلاستیک سخت که روی دو چرخ قرار گرفته است. بدنه و چرخ ها کرم و لوله توپ سیاه رنگ است. یک میله فلزی نیز دارد که مخصوص تنظیم گلوله در لوله توپ است.
اسلحه فلزی است با بدنه مشکی که دو لوله فلزی به رنگ نقره ای دارد. روی بدنه عبارت COBRA به چشم می خورد.
اسلحه فلزی مشکی با دسته ای از جنس پلاستیک سخت است. روی دسته عبارت HS و روی بدنه که فلزی است عبارت Lux نوشته شده است.
اسلحه چوبی که از یک استوانه چوبی تو خالی ساخته شده که تیری از چوب پنبه دارد. چوب پنبه به کمک میله ای که درون استوانه چوبی است با فشار و صدا به بیرون پرتاب می شود.
تانک از جنس پلاستیک و به رنگ سبز است که با باتری کار می کند. نوک لوله تانک یک چراغ قرمز دارد و زیر تانک سه چرخ ژیروسکوپی است که تانک روی آن ها حرکت می کند. بر روی بدنه تانک دو ستاره سفید و یک دگمه زرد رنگ دیده می شود. در بالای تانک…
مسلسلی فلزی به رنگ آبی که اجزای آن نقاشی شده است. در زیرقسمت نشانه گیری، دو باتری می خورد و لوله آن به شکل شبکه است. داخل لوله یک پلاستیک قرمز است که زمان شلیک چراغ آن روشن می شود که مانند تیراندازی عمل می کند. اسلحه جعبه و یک بند پلاستیکی آبی هم…
تانک سبز ارتشی با گردش توپ خانه ای در سقف که زنجیرهای مشکی و شش چرخ و دو روان بر دارد. آرم سفید و عدد صدوبیست و هشت روی آن دیده می شود.
دو قاشقک که به میله چوبی وصل شده و روی سرهر قاشقک دو قاشقک دیگر با نخ بسته شده است. از این وسیله برای تولید صدا در اجرای موسیقی استفاده می شود.
ساز بادی زبانه دار کوچکی که به وسیلة دم و بازدم نواخته می شود. سازدهنی آبی رنگ، دارای سیزده لوله مخصوص دمیدن است. این سیزده مجرا در طول های متفاوت طراحی شده اند تا بتوانند نت های مختلف را ایجاد نمایند.
کاردیون نوعی ساز بادی کلید دار است که کارکردی مانند ساز دهنی دارد با این فرق نیازی به استفاده از دهان برای دمیدن در آن نیست و با کشش و فشردن ابزاری به نام BELLOWS نواخته می شود. HERO ACCORDION مارک این آکاردیون است. این ساز آکاردیون سفید و قرمز است…
سنج برنجی با دسته های چرم که قطری پانزده سانتی متری دارد و زمانی که سنج ها روی هم قرار بگیرد ارتفاع آن چهارسانتی متر می شود.
نی لبک یا نی یا فلوت نوعی ساز موسیقی بادی است که آن را از نی می سازند، یک سر آن را بین دو لب می گذارند و با دمیدن در آن می نوازند. این نی لبکی از جنس نی به رنگ طبیعی است با ۶ سوراخ روی آن.
با کوک کردن این جعبه موسیقی که به شکل رادیو است، عکس های روی جعبه به دنبال هم عوض می شوند و صدای موسیقی شنیده می شود. برای کوک کردن جعبه باید پیچی را که در قسمت جلوی جعبه قرار دارد چرخاند.
با کوک کردن این جعبه موسیقی که به شکل خانه است، دختری که در چارچوب پنجره خانه قرار دارد خم و راست شده و به گل ها آب می دهد و همراه آن صدای موسیقی به گوش می رسد.
طبل یا دهل یکی از سازهای کوبه ای است که هم در جشن ها و مراسم ویژه ملی و هم در جنگ ها کاربرد داشته است. طبل عبارت است از استوانه ای که در دو طرف آن پوست کشیده شده است و با دو چوب روی آن می نوازند . از این ساز فقط دو چوب آن باقی مانده است.
یک ارگ هوایی کوچک یا ملودیکا است که ده کلید سیاه و پانزده کلید سفید دارد. ملودیکا از خانواده سازدهنی است. این ملودیکا یک لوله هوا دارد که با اتصال آن به ملودیکا می توان ساز را روی میز قرار داد و شروع به نواختن کرد. علاوه بر آن در کیف پلاستیکی ساز یک…
معمولا جنس شیپورها از فلز برنج است. شیپور دهان گشادی دارد و از قدیم الایام آن را در جنگ می نواختند. این شیپور ساده زمانی که درونش دمیده شود صدایی مانند سوت سوتک دارد. دو سر این شیپور پلاستیکی و بدنه آن از جنس مقوا است. این ترکیب وزن شیپور را…
یک شیپور ساده است و زمانی که درون آن بدمیم صدایی مانند سوت سوتک می دهد. سر آن حالت شیپور دارد. بدنه مقوایی است و دورش کاغذ کادویی قرمز طرح دار پیچیده شده است.
استوانه مقوایی که یک نخ پلاستیکی به داخل آن رفته و به کمک یک تلق کوچک ثابت شده است. سر دیگر نخ به یک مداد و درون شیاری که با دست ایجاد شده محکم شده است که با حرکت دادن استوانه مقوایی به دور مداد صدایی همچون قارقار می دهد.
جغجغه وسیله ای است که با تکان دادن آن صدایی به وجود می آید که برای سرگرمی کودک و دیدن واکنش های حسی نوزاد به کار می رود. این جغجغه از جنس پلاستیک سخت است به رنگ سبز که از یک شش ضلعی و یک دسته تشکیل شده و دارای سه صفحه فلزی کوچک است که با…
طبلک استوانه ای کوچک و مقوایی است که بر دو سر آن به جای پوست، کاغذهای محکم با چسب کشیده شده است و چوب باریکی از سوراخ ایجاد شده در بدنه عبور کرده است. بدنه استوانه ای بر سر این چوب قرار می گیرد. در دو طرف بدنه نیز دو رشته نخ که بر سر هر یک…
جغجغه از جنس پلاستیک بوده که سری کروی به رنگ قرمز دارد. داخل کره مهره هایی وجود دارند که به هنگام تکان دادن تولید صدا می کنند. از جغجغه برای سر گرم کردن کودکان خردسال استفاده می شود.
بازیچه ای قدیمی و دست ساز است. وغ وغ صاحب یا وغ وغ صاحاب از دو صفحه گرد گلی و یا مقوایی ساخته می شود که توسط استوانه ای کاغذی به هم وصل شده اند. در مرکز یکی از صفحات سوراخ کوچکی وجود دارد که در هنگام حرکت دادن ایجاد صدا می کند.
یک میله چوبی که مهره های رنگی داخل آن قرار گرفته است. دو نخ که از دوسر میله آویزان است با مهره های چوبی رنگی تزیین شده و دو نخ دیگر به دو زنگوله وصل هستند که در بالای تخت بچه قرار می گیرد. با حرکت دادن آن صدا ایجاد می شده که باعث شادی و جلب…
از گذشته سوت یکی از اقلام لباس پیشاهنگی بوده که در اردوهای پیشاهنگی توسط مربیان برای بیان یک سری فعالیت های دست جمعی مورد استفاده قرار می گرفته و تمامی پیشاهنگان نیزدر دوره های آموزشی با زبان رمزی که توسط مربیان منتقل می شد آشنا می شدند. صدای این…
سوت سوتک زرد پلاستیکی به شکل یک پرنده که روی یک شاخه درخت نشسته است. سوت سوتک نو بوده و درون یک پلاستیک قرار دارد.
سوت سوتک قرمزدست ساز از جنس گل و به شکل سگ که روی دم آن سوراخی برای دمیدن و به صدا درآمدن وجود دارد.
سوت سوتک سفید دست ساز از جنس گل و به شکل پرنده که روی بدن آن سوراخی برای دمیدن و به صدا درآمدن وجود دارد.
عروسک کوکی سه چرخه سوار که بدنش از جنس پلاستیک و سه چرخه اش از جنس فلز است. عروسک به هنگام کوک شدن رکاب می زند و به جلو حرکت می کند. در پشت زین سه چرخه یک زنگ کوچک است که به هنگام حرکت به صدا در می آید. شلوار عروسک پارچه ای است.
عروسک از جنس پلاستیک نرم بوده که سر، دست، پا و پلک متحرک دارد. موهای عروسک به رنگ حنایی بوده و کوتاه است. لباس های عروسک شامل پیراهن بنفش با پیش سینه توردوزی شده، شورت و جوراب سفید و کفش پلاستیکی است. در زیر کفش عبارت U.S.PAT نوشته شده است.…
بدن عروسک از جنس پلاستیک سخت و دست ها و صورتش از جنس پلاستیک نرم است. موهای عروسک به رنگ روشن و کوتاه بوده و سر، دست، پا و پلک متحرک دارد. لباس های عروسک شامل پیراهن کرم با خال های رنگی، پیش بند کرم نواردوزی شده، جلیقه ی قرمز، زیر دامنی صورتی، جوراب…
فیگور یک کلانتر از جنس پلاستیک که از نه قسمت جداشونده تشکیل شده است. کلانتر یکی از شخصیت های اصلی فیم های وسترن امریکایی است که نشانه اش ستاره فلزی است که بر روی سینه نصب می کند و مجری قانون است. این فیگور کلانتری است که سوار بر اسب شده و در…
فیگور پلاستیکی سرباز به حالت ایستاده با اسلحه ای بر دوش که بر روی یک پایه قرار گرفته است.
