کوهی کرمانی، حسین

عنوانکوهی کرمانی، حسین
گونهسرگذشت نامه
نام و نشانکوهی کرمانی, حسین
تاریخ تولد - وفات

۱۲۷۶-۱۳۳۷ش

سال آغاز1337
زبان انتشارفارسی
نقشپژوهشگر و گردآورنده‌ی ادبیات شفاهی/ روزنامه نگار
موضوعحسین کوهی کرمانی, روزنامه نگار, سرگذشتنامه, سرگذشتنامه مستند, پژوهشگر
تاریخ نشر

۱۲۷۶-۱۳۳۷ش

متن کامل

حسین کوهی‌کرمانی در سال‌۱۲۷۶ش در کرمان به دنیا آمد. کوهی از کودکی دلبستگی بسیار به افسانه‌های روستایی داشت و هر جا افسانه‌ای می‌شنید، آن را واژه به واژه یادداشت می‌کرد. کوهی در سال ‌۱۲۹۶ و۱۲۹۷ همراه با کاروانی، پیاده از کرمان به تهران و شیراز سفر کرد. در مسیر این سفر،‌ شعرها و ترانه‌هایی را که از زبان مردم روستاها و کاروانیان می‌شنید،‌ می‌نوشت در سال ۱۳۰۹ پس از آزادی از زندان، مدتی را در میان ایل‌های کرمان به گشت و گذار و پژوهش گذراند. در سال ۱۳۱۰همزمان با انتشار"اوسانه" صادق هدایت، کوهی نیز نتیجه‌ی کار خود را منتشر کرد. کتاب "ترانه‌های ملی یا فهلویات" که شامل ۱۲۰ ترانه از ترانه‌های کوه‌نشینان و روستاییان کرمان بود، با ستایش و پیشگفتار ملک‌الشعرای‌‌بهار در تهران به چاپ رسید. انتشار ترانه‌های ملی، استقبال بسیار مردم و همچنین خاورشناسان را در پی‌داشت. این کتاب در اندک زمانی به زبان‌های فرانسوی، آلمانی، روسی و انگلیسی برگردانده شد. کوهی ۷ سال بعد‌ مجموعه‌ی کاملتری به نام "هفتصد ترانه روستایی" منتشر کرد. این اثر از جنبه‌ی روش علمی گردآوری و ثبت فرهنگ مردم‌ اهمیت بسیار دارد. حسین کوهی در سال ۱۳۱۳ در دوران وزارت علی‌اصغر حکمت،‌ برای گردآوری ادبیات ملی و روستایی،‌ به خدمت وزارت فرهنگ درآمد و برای دستیابی به افسانه‌های روستایی، راهی کوهستان‌ها و دشت‌های پیرامون نظنز،‌ کاشان،‌ ابیانه و اصفهان شد. ره‌آورد این سفر کتابی بود با عنوان "چهارده افسانه از افسانه‌های روستایی ایران"‌ که در سال ۱۳۱۴منتشر شد. کوهی،‌ بعدها در این باره نوشت که چهارده افسانه در اصل پانزده افسانه بود ‌اما قصه‌‌ی "پسر صیاد" به سبب توهین به مقام شاهنشاهی به دستور اداره‌ی سانسور شهربانی از این کتاب حذف شد و در متن قصه‌ها به جای واژه‌های شاه و وزیر، واژه‌های خواجه ملک التجار و میرزای ملک التجار را گذاشتند. با اینهمه کتاب "چهارده افسانه" با اقبال بسیار روبه رو شد و به زبان‌های آلمانی و فرانسه برگردانده شد . کوهی ۲۰ سال بعد‌ در سال ۱۳۱۳همان کتاب را بدون سانسور با تصویرگری علی اکبر تجویدی به چاپ رسانید. اثر دیگر کوهی "سوگواری‌های ادبی در ایران" در سال ۱۳۱۳ منتشر شد. او همچنین مدیر روزنامه‌ی "نسیم صبا" بود. حسین کوهی‌کرمانی در سال ۱۳۳۷ درگذشت.